Donna Leon - Salto mortale

Op onderzoek met de vaporetto

 

 

'Op zondag naar de kerk, elke dag naar kantoor, en als er niemand kijkt,

maken ze een rekensommetje

om te zien hoeveel ze verdiend hebben aan de vrouwen die op hun rug werken.'

Invalshoeken vinden voor een misdaadboek dat in Italië speelt, kan geen grote uitdaging zijn. Ook Donna Leon vindt in haar commissaris Brunetti-reeks moeiteloos de weg naar onethische besteding van overheidsgelden, omkoopbare vakbondsleden en criminele activiteiten die zich vertakken tot in de hoogste gelederen van de samenleving.

In Salto Mortale sputtert Brunetti erop los:
'Ze (de politici) hadden tientallen jaren met hun snuit in de voederbak van de staat gezeten en toch leek niets in staat hen de macht uit handen te nemen.'
'Dingen moesten lijken te veranderen zodat dingen hetzelfde konden blijven.'

De Brunetti-reeks speelt in Venetië
© italytraveltours.biz

Maar ook binnen het corps zit de corruptieworm. Rechercheurs wantrouwen elkaar en gebruiken soms openbare telefooncellen om naar een collega te bellen. Sectierapporten en monsters verdwijnen spoorloos. Toch stapt ook de commissaris een enkele keer, en altijd voor de goede zaak, over een morele grens. Misschien kun je in een land als Italië niet anders. In 'de laars' geldt nu eenmaal 'dienst, wederom dienst', ook tussen ambtenaren, zelfs als het gaat om zoiets eenvoudigs als het natrekken van verdacht telefoonverkeer. Als je ervan uitgaat dat de in Venetië wonende schrijfster deze mores niet verzonnen heeft, is dit bestuurlijke optreden hoogst schokkend.

In het plot van Salto Mortale draait alles om vrouwenhandel en -mishandeling. Hoewel Donna Leon dubieuze advocaten en accountants opvoert, gaat het niet alleen om 'mannen die vrouwen haten'. Meer nog dan mannelijke auteurs durven schrijfsters de donkere kanten van de vrouwelijke psyche blootleggen. Ook in dit boek zijn gewetenloze vrouwen medeplichtig. Uiteindelijk trekt één van beiden aan de alarmbel. Om de knoop te ontwarren moet Brunetti hooghartige burgers trotseren, rijkelui die de spot drijven met de speurneus van de overheid.

Het carnaval van Venetië is wereldberoemd.
© Frank Kovalchek

Wie op zoek is naar een complex onderzoek en hoog oplopende spanning, is bij Donna Leon niet aan het juiste adres. Haar moet je lezen om het unieke van de Italiaanse samenleving, goed getekende personages, zwierige dialogen die nu eens humoristisch zijn, dan weer bijtend maar altijd getuigen van scherp psychologisch inzicht. In deze wat oudere 'Brunetti' is er trouwens een origineel rolletje weggelegd voor twee jonge meiden.

Donna Leon wisselt speelsheid af met diepe ernst, stoeierige replieken met krachtige empathie. En een commissaris die tijdens de diensturen een likeurtje drinkt, moet kunnen... zolang hij aan het eind maar een strop legt om de nek van de dader en die van de lezer.


Quotering: ****

Uitgegeven bij Cargo - 2014 (eerste editie 2011)

De boeken van Donna Leon